63% భారతీయులు ఇప్పటికీ వ్యవసాయం ద్వారా జీవిస్తున్నారు. ట్రాన్స్ఫార్మింగ్ ఇండియా సర్వే ప్రకారం ప్రతి అరగంటకు ఒక రైతు ఆత్మహత్య చేసుకుంటున్నాడు, ప్రతిరోజూ రెండు వేల మంది రైతులు వ్యవసాయాన్ని వదిలివేస్తున్నారని మరియు 40% మంది రైతులు వ్యవసాయాన్ని ఇష్టపడకుండా పొలంలో కొనసాగుతున్నారని తేలింది.
భారతదేశంలో ఇప్పటికీ 63% మంది ప్రజలు వ్యవసాయంపై ఆధారపడి జీవిస్తున్నారు. ట్రాన్స్ఫార్మింగ్ ఇండియా సర్వే ప్రకారం ప్రతి అరగంటకు ఒక రైతు ఆత్మహత్య చేసుకుంటున్నాడు, ప్రతిరోజూ రెండు వేల మంది రైతులు వ్యవసాయాన్ని వదిలివేస్తున్నారని మరియు 40% మంది రైతులు వ్యవసాయాన్ని ఇష్టపడకుండా పొలంలో కొనసాగుతున్నారని తేలింది. కానీ ముఖ్యమంత్రి కేసీఆర్ అవలంబిస్తున్న విధానాల వల్ల తెలంగాణలో కేవలం 9 ఏళ్లలో వ్యవసాయం రూపురేఖలు మారిపోయాయి’’ అని సామాజిక కార్యకర్త పులి రాజు వివరించారు.
అధికారాన్ని ఎన్నుకునే విషయానికి వస్తే, “రైతులే రాజు” మరియు “రైతు దేశానికి వెన్నెముక” వంటి వాఫ్ఫల్స్ ద్వారా నాయకులు రైతుల ఓట్లను పొందుతారు. కానీ, మరుసటి రోజు నుంచి రైతులను మరిచిపోయారు. ఎన్ని ప్రభుత్వాలు మారినా రైతుల బతుకులు మారలేదు. వ్యవసాయ పరిస్థితులు ఉన్నచోట గొంగడి నేల సంప్రదాయం ఉంటుంది. దేశవ్యాప్తంగా రైతుల ఆదాయాన్ని రెట్టింపు చేస్తానని ఎన్నికల ముందు చేసిన వాగ్దానాన్ని ప్రధాని మోదీ మరచిపోవడమే కాకుండా కార్పొరేట్ శక్తుల ఆదాయాన్ని కూడా రెట్టింపు చేశారు. ఈ నేపథ్యంలో ముఖ్యమంత్రి కేసీఆర్ భారీ వ్యవసాయ సంస్కరణలను అమలు చేశారు. ఫలితంగా తెలంగాణ దేశానికే ఆదర్శంగా నిలిచింది.
తెలంగాణకు ముందు సాగునీరు లేక బంజరు భూములు, కరువు, కరెంటు మరణాలు, రైతులు, చేనేత కార్మికుల ఆత్మహత్యలు, ఆకలి చావులు ఉండేవి. పద్నాలుగు సంవత్సరాల సుదీర్ఘ పోరాటం తరువాత, తెలంగాణ జూన్ 2, 2014న భారతదేశ 29వ రాష్ట్రంగా అవతరించింది. కేవలం నాలుగేళ్లలో (2018) కౌలూన్ మరియు కాంటన్ ముఖ్యమంత్రి నాయకత్వంలో వ్యవసాయ రంగంలో అనూహ్య మార్పులు చోటు చేసుకున్నాయి. వ్యవసాయం పండగ కాదు పండగ అని నిరూపించాడు. సీఎం కేసీఆర్ స్వయం ఉపాధితో ఈ రాష్ట్రంలో రైతులు అదృష్టవంతులన్నారు. తెలంగాణలోని ప్రతి రైతు కోటీశ్వరుడు కావాలని, రైతులు అండగా నిలిచి రాష్ట్రానికి ఆదర్శంగా నిలవాలని ముఖ్యమంత్రి కేసీఆర్ ఆకాంక్షించారు. వ్యవసాయ రంగంలో అనూహ్య మార్పులకు కారణం ఇదే. దేశంలోనే వ్యవసాయానికి ఇంత ప్రాధాన్యతనిచ్చిన ఏకైక ముఖ్యమంత్రి కేసీఆర్ అన్నారు. తెలంగాణలో వ్యవసాయ రంగంలో అనేక పథకాలు విప్లవాత్మక మార్పులు తీసుకొచ్చాయి.
24 గంటల నాణ్యమైన, ఉచిత విద్యుత్: తెలంగాణ ఏర్పాటయ్యాక గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో 12 గంటల కరెంటు, వ్యవసాయంలో కేవలం 7 గంటల కరెంటు సరఫరా ఉండేది. కరెంటు ఎప్పుడు వస్తుందో, ఎప్పుడు ఆగుతుందో తెలియదు. కరెంటు నాణ్యత కూడా సరిగా లేకపోవడంతో మోటార్లు, స్టార్టర్లు కాలిపోయి రైతులు అప్పులపాలయ్యారు. రాత్రి పూట నీటి బావుల దగ్గర విద్యుదాఘాతానికి గురై పలువురు రైతులు చనిపోయారు. (2009లో ఒక్క మెదక్ ప్రాంతంలోనే జనవరి నుంచి మే వరకు 33 మంది రైతులు విద్యుదాఘాతంతో చనిపోయారు.) అయితే తెలంగాణ రాష్ట్రం ఏర్పాటైన తర్వాత 2016 ఏప్రిల్ 1 నుంచి తొమ్మిది గంటల ఉచిత విద్యుత్, ఆ తర్వాత 24 గంటల ఉచిత విద్యుత్ విద్యుత్ అందించబడుతుంది. జనవరి 1, 2018 నుండి. వ్యవసాయానికి ప్రీమియం 24 గంటల ఉచిత విద్యుత్ అందించేందుకు ఏటా రూ.100 కోట్లు వెచ్చిస్తున్న ఏకైక రాష్ట్రం తెలంగాణ.
రైతు బంధు: పెట్టుబడి రైతులకు గొప్ప వరం. ఈ పెట్టుబడి లేకుంటే అప్పుల ఊబిలో కూరుకుపోతామని చెప్పి రైతులకు నేరుగా పెట్టుబడి అందించేందుకు 2018 మే 10న ‘రైతుబంధు’ పథకాన్ని ప్రారంభించారు. రైతులకు నేరుగా పెట్టుబడిని అందిస్తున్న ఏకైక రాష్ట్రం తెలంగాణ. రైతు బంధు అనేది సాధారణ ప్రజల నుండి ఐక్యరాజ్యసమితి వరకు ప్రశంసలు పొందిన కార్యక్రమం. ప్రపంచంలోని అనేక దేశాల్లో వ్యవసాయ రంగంలో 700 కార్యక్రమాలు ఉన్నాయి. తెలంగాణ రాష్ట్ర ప్రభుత్వం అందిస్తున్న రైతుబంధు పథకం 20వ స్థానంలో నిలిచిందని UNO మరియు FAO డైరెక్టర్ జనరల్ జోష్ గ్రాసినో డి సాల్వా తెలిపారు. గత ఐదేళ్లలో ఎకరాకు రూ.10 వేల చొప్పున ఇప్పటివరకు రూ.65,192,30 కోట్ల నగదు పంపిణీ చేశారు.
రైతు బీమా: తెలంగాణ రైతులకు ఈ పథకం హామీ. ఏ కారణం చేతనైనా మరణించిన 18 నుండి 59 సంవత్సరాల వయస్సు గల పట్టాదారు రైతుల కుటుంబాల కోసం 2018 ఆగస్టు 14న ముఖ్యమంత్రి కేసీఆర్ ఈ పథకాన్ని ప్రారంభించారు. 20 రోజుల్లో ఆలస్యం చేయకుండా కుటుంబ సభ్యుల ఖాతాలో రూ.5 లక్షలు జమ చేశారు. ఈ పథకం ద్వారా ఎల్ఐసీ 1,00,782 రైతు కుటుంబాలకు రూ.5,039.10 కోట్లను అందజేయగా, ఇందులో ఐదేళ్లలో ప్రభుత్వం మొత్తం రూ.5,383.83 కోట్ల ప్రీమియం చెల్లించింది. రైతు బీమాకు అర్హులైన రైతుల సంఖ్య 3.777 మిలియన్లు.
నీటిపారుదల: వ్యవసాయ భూమి ఎంత ముఖ్యమో నీటిపారుదల. తెలంగాణ దక్కన్ పీఠభూమిలో ఉంది. ఇక్కడి వ్యవసాయమంతా వర్షాధారమే! ఇక్కడి రైతులు సాగునీటి కోసం బావులు తవ్వి అప్పులపాలై ఆత్మహత్యలకు పాల్పడ్డారు. సీమాంధ్రుల హయాంలో మన గంగలాంటి చెరువులన్నీ తాంబళంలా మారాయి. చెరువుల పునరుద్ధరణ కోసం 2015 మార్చి 12న “మిషన్ కాకతీయ” పేరుతో తెలంగాణ ప్రభుత్వం రూ.20 కోట్లతో 46,531 చెరువుల పునరుద్ధరణకు శ్రీకారం చుట్టింది. అలాగే గోదావరి నదిపై రూ.15 వేల కోట్లతో కాళేశ్వరం ప్రాజెక్టు ద్వారా కోట్లాది ఎకరాలకు సాగునీరు అందించడమే లక్ష్యంగా పెట్టుకున్నారు. మల్లన్నసాగర్, రంగనాయకసాగర్, కొండపోచమ్మసాగర్, సుందిళ్ల తదితర రిజర్వాయర్లను నిర్మించి 150 టీఎంసీల నీటిని నిల్వ ఉంచింది. 3.8 లక్షల ఎకరాలకు సాగునీరు అందుతోంది. శాశ్వత సాగులో ఇరవై ప్రాంతాలకు సాగునీరు అందుతుంది. వేసవిలో కూడా వాగులు, వంకలు, చెరువులు, కొలనులు పొంగి పొర్లుతున్నాయి.
సాగు చేయబడిన భూభాగం: తెలంగాణ రాష్ట్ర భూభాగం 24,505,758 మీ. సాగు భూమి విస్తీర్ణం 15012603 మి. 2013లో యాసంగ్జీ వర్షాకాలంలో సాగుచేసిన భూమి విస్తీర్ణం 13134135 ము., 2021-2022లో యాసంగ్జీ వానాకాలంలో సాగుచేసిన భూమి 20238181 మి. స్వయంప్రతిపత్తిలో వ్యవసాయం గణనీయంగా విస్తరించింది.
పంటల ఉత్పత్తి: 2014-15లో యాసంగి వానాకాలం సీజన్లో ధాన్యం ఉత్పత్తి 2.427 మిలియన్ టన్నులు కాగా, 2021-22లో యాసంగి వానాకాలం సీజన్లో మొత్తం ధాన్యం ఉత్పత్తి 13.922 మిలియన్ టన్నులు. రాష్ట్ర వ్యవసాయ విధానాల ఫలితంగా అదనంగా 115 మిలియన్ మెట్రిక్ టన్నుల ధాన్యం ఉత్పత్తి అవుతోంది.
రైతుల రుణాల మినహాయింపు, ధరణి, మార్కెట్ రైతులకు సద్దిమూట, హరితహారం, సాధారణ పేరు నమోదు, 5,000 మందికి ఒక ఏఈవో హోదా, నకిలీ విత్తనాలపై పీడీ చట్టం, రైతు సమితి ఏర్పాటు, విత్తన ప్యాకెట్లపై క్యూఆర్ కోడ్, భూసార పరీక్ష, 2,601 మంది పేర్లు, 001 మంది రైతులు, 0023 మంది రైతులు వేదిక పంట కాళ్ల, ప్రతి గ్రామానికి ధాన్యం సేకరణ కేంద్రాలను ఏర్పాటు చేశారు. తెలంగాణ ఆవిర్భవించి పదేళ్లు పూర్తయిన సందర్భంగా రాష్ట్రంలో వ్యవసాయ శాఖతో కలిసి 21 రోజుల పదేళ్ల వేడుకలను ప్రారంభించడం వ్యవసాయ రంగంపై సీఎం కేసీఆర్ కు ఉన్న అంకితభావానికి నిదర్శనమన్నారు.
(రచయిత: సామాజిక కార్యకర్త)
పెట్టుబడి రైతులకు గొప్ప వరం. ఈ పెట్టుబడి లేకుంటే అప్పుల ఊబిలో కూరుకుపోయి ఆత్మహత్యలు చేసుకుంటామని, రైతులకు నేరుగా పెట్టుబడి అందించేందుకు 2018 మే 10న ‘రైతుబంధు’ పథకాన్ని ప్రారంభించారు. రైతులకు నేరుగా పెట్టుబడిని అందిస్తున్న ఏకైక రాష్ట్రం తెలంగాణ. రైతు బంధు అనేది సాధారణ ప్రజల నుండి ఐక్యరాజ్యసమితి వరకు ప్రశంసలు పొందిన కార్యక్రమం.
