కబడ్డీ.. కబడ్డీ అంటూ పాడిన కుర్రాడు డబుల్ లోట్.. డబుల్ లోట్ అనడంతో స్కూల్ పిల్లలంతా పగలబడి నవ్వారు! రెట్టింపు రొట్టెల కోసం పొద్దున్నే లేచి బడికి వెళ్లే ఆ నిరుపేద పసిపాప ఇది! అయితే కరీం చదువులు ఏడో తరగతితోనే ఆగిపోయాయి. అదే ఏడాది తెలంగాణ ఉద్యమం ఊపందుకుంది. అలాగే తెలంగాణ ఎప్పుడో వస్తే “ఎస్టేట్ ఢమాల్” అనే పుకార్లు విస్తృతంగా వ్యాపిస్తున్నాయి. తెలంగాణ వచ్చేసింది. పదేళ్ల తర్వాత, కరీం రియల్ ఎస్టేట్ పరిశ్రమలోకి ప్రవేశించాడు మరియు ఇప్పుడు 3 వ్యాపారాలు మరియు 6 నమోదిత కంపెనీలను కలిగి ఉన్నాడు. అతను భవన నిర్మాణ కార్మికుడిగా పెరిగాడు, కాబట్టి కరీం డబుల్ బ్రెడ్తో పేదరికం నుండి బయటపడ్డాడు. ఈ వెలుగు కరీం మాత్రమే కాదు, అనేక మంది నిరుద్యోగులను కూడా, ఖమ్మం జిల్లాలోని రియల్టర్లు చిన్న కార్మికులు, కార్ డ్రైవర్లు, రైతులు, కూలీలను పై అంతస్తులకు తరలించారన్నారు. ఒకప్పటి “రియల్ ధామ్” యొక్క అబద్ధాలను ఛేదిస్తూ, గతంలో కంటే ఎక్కువగా వ్యాప్తి చెందుతున్న నేటి రియాలిటీ క్రేజ్పై ప్రత్యేక కథనం.
తెలంగాణ వచ్చినప్పుడు ఖమ్మం క్రీడా పట్టణం. నాలుగు జిల్లాలకు చెందిన (ఖమ్మం, భద్రాద్రి కొత్తగూడెం, సూర్యాపేట, మహబాబాద్) ఉద్యోగులు, వ్యాపారులు సొంత ఇళ్లు నిర్మించుకోవాలనే ఆశతో ఖమ్మంలో భూములు కొనుగోలు చేస్తున్నారు. అందుకే నగరం నాలుగు దిక్కులా విస్తరిస్తోంది. చుట్టుపక్కల గ్రామాలను నగరంలో విలీనం చేశారు. దీనికే పరిమితం కాకుండా రియల్ ఎస్టేట్ పరిశ్రమ మండల పరిధిలోని గ్రామాలకు విస్తరించింది. నగరానికి 77 కిలోమీటర్ల దూరంలో, రియల్ ఎస్టేట్ అభివృద్ధి చెందుతున్న ఎర్రుపాలెం భౌగోళికంగా ఆంధ్రప్రదేశ్లోకి చొచ్చుకుపోయింది. ఖమ్మంతో పోలిస్తే విజయవాడ, అమరావతి దగ్గరగా ఉన్నాయి. కానీ దానికోసం పనిచేయకుండా పోటీపడి ఇక్కడ భూములు కొంటున్నారు. ఈ విజృంభణ వెనుక విద్యుత్, నీరు, ప్రభుత్వ విధానాలు ఉన్నాయని విశ్లేషకులు చెబుతున్నారు.
సరిగ్గా 2001లో తెలంగాణ ఉద్యమం రాజకీయంగా రూపుదిద్దుకోగానే ఎండి కరీం వెనక్కి తగ్గాల్సి వచ్చింది. అతని పేదరికానికి ఏడో తరగతి చాలా ఎక్కువ! తాను చదివిన పాఠశాలలో ట్యూషన్ ఫీజు కట్టకుండా తరచూ తరగతి గదిని శుభ్రం చేసి మంచినీళ్లతో కుండలు నింపేవాడు. జీతం.. నేర్చుకునే అవకాశం. అతని అమ్మమ్మ అదే పాఠశాలలో పనిచేసేది. మా నాన్న వాచర్. ఇద్దరూ కష్టపడి పనిచేసినా కుటుంబం మాత్రం దుర్భరమే. ఆసరాగా కరీం తన సైకిల్పై పాండురంగాపురం, బల్లేపల్లిలో రెట్టింపు రొట్టెలు అమ్మేవాడు. చదువు మానేసిన తర్వాత అది ఫుల్ టైమ్ జాబ్ అయింది. కానీ బొద్దింకలు లేని జీవితం. వయసు పెరిగే కొద్దీ ఆదాయాన్ని సమకూర్చుకునేందుకు పెయింటింగ్ వేయడం ప్రారంభించాడు. కొన్నాళ్లు మేస్త్రీగా పనిచేశాడు. పెద్ద బిల్డర్లతో పరిచయాలు కరీమ్ను నిరాడంబరమైన బిల్డర్గా మార్చాయి. ఇప్పుడు పాతిక కుటుంబం కరీం నీడలో జీవిస్తోంది. కరీం జీవితంలో ఈ వెలుగు ఎక్కడిది?తెలంగాణా వస్తే ఆంద్రాలన్నీ కనుమరుగవుతాయని, రియల్ ఎస్టేట్ సౌభాగ్యం పూర్తిగా ఛిన్నాభిన్నం అవుతుందని తెలంగాణ వస్తే రాజకీయ నాయకులే కాదు మీడియా కూడా ఆందోళన చెందారు. పది వసంతాల తెలంగాణ నాటికి ఖమ్మం నగరంగా అభివృద్ధి చెందింది. మహానగరంగా విస్తరించండి. రియల్ ఎస్టేట్ ఏజెంట్ పావురాల రామకృష్ణ చెప్పిన మాట ఆనాటి భయం, నేడు భరోసా.
“ఇక్కడ రియల్ ఎస్టేట్ జోరుగా సాగుతోందన్న వదంతులను నమ్మి తెలంగాణను వదిలి ఆంధ్రా ప్రాంతానికి వెళ్లిపోయాను. కొనడానికి రండి.. నేను రియల్ ఎస్టేట్లో డబ్బులు తీసుకురాలేదు.. మా ఊరిలో మాకు ఐదెకరాల పొలం ఉంది.. పాతిక ఎకరాలు కౌలుకు ఇచ్చాం.. పత్తి, మిర్చి, వరి నాటడం.. ఎడమవైపు రూట్ కెనాల్ ఎండిపోయింది.. ఏడు ఏళ్లుగా తీవ్ర కరువు.. వ్యవసాయం నాశనమైంది.. వ్యవసాయం మానేసి ఫైనాన్షియల్ కంపెనీలో చేరాను.. జీతం సరిపోవడం లేదు.. 10వ తరగతి చదివాక మళ్లీ ఉద్యోగం రాదు.. అక్కడ పనిచేసే ఓ మహిళ రియల్ ఎస్టేట్ చేయమని సూచించింది.. ఇక్కడే ఉన్నారు. బతకడానికి 1 మొదలెట్టాను తెలంగాణా వస్తే ఇక్కడే భూములు కొంటాను అనే కబుర్లు నమ్మి ఆంధ్రాలో భూమి కొనుక్కున్నాను.అక్కడే కూరుకుపోయాను.అప్పు వడ్డీలు ఎక్కువ అవుతున్నాయి.అగ్గువ అమ్మాలనుకున్నారు కానీ అమ్మలేదు. కొనుగోలు.I Q.ఆంధ్రప్రదేశ్లో కొన్న భూమిని సగం ధరకు విక్రయించి నష్టపోయాడు.ఆ డబ్బుతో మళ్లీ తెలంగాణలో భూములు కొన్నాడు.రెండేళ్లలో ధర రెండింతలు,మూడింతలు పెరిగింది.కోటిన్నర అప్పులు..కోట్ల విలువైన ఆస్తుల సేకరణ రూపాయిలు.. ఈ లాభాన్ని నేను ఎక్కువ భూమిని కొనడానికి ఉపయోగించాను. ఈ భూముల ధరలు కూడా పెరుగుతున్నాయి. ఇది నా విజయం కాదు, ఇది తెలంగాణ విజయం!
నేను బట్టలు వేసుకుంటాను.. మేడను కట్టుకుంటాను!
నేను చిన్నప్పుడు స్కూల్కి వెళ్లలేదు. అక్షరాలు నేర్చుకోలేదు. మా అమ్మ ఊరిలో బట్టలు ఉతికేది. నేను చెరువు దగ్గర బట్టలు ఉతకడానికి వారిని అనుసరించాను. నాకు 12 సంవత్సరాల వయస్సు ఉన్నప్పుడు, నేను 6,000 వార్షిక జీతంతో వలస కార్మికునిలో చేరాను. డబ్బు పొదుపు చేసి బతికాను. సెలవు రోజుల్లో కూడా మాంసం వండని రోజులు ఉన్నాయి. ఇరవై సంవత్సరాల తర్వాత, నేను సిమెంట్ మరియు ఐరన్ సిండికేట్లో పోర్టర్గా చేరాను. ఐదేళ్లు చేశాను. నేను రైతుగా ఉన్నప్పుడు, నా జీతంలో కొంత భాగాన్ని రైతు నుండి దాచాను. ఎకరం పొలం కొన్నాడు. భూమిని అమ్మితే లక్ష రూపాయలు వస్తాయి. రియల్ ఎస్టేట్ ఏజెంట్ చింతపల్లి వెంకన్నతో కలిసి భూమి కొన్నాను. లాభాలు వస్తాయి. ఆ తర్వాత మేం కలిసి భవనాలు నిర్మించి విక్రయిస్తాం. లాభాలు మళ్లీ వచ్చాయి. ఆయన రియల్ ఎస్టేట్ వ్యవహారాలు చూసుకుంటారు. నేను ఇప్పుడు భవనాలు నిర్మించే పనిలో ఉన్నాను.నాకు పది ఉన్నాయి
కుటుంబం పనిలో ఉంది.
-రేమళ్ల రామారావు, బల్లేపల్లి (ఖమ్మం)
అడ్డంకులను అధిగమిస్తారు
10వ తరగతి ఫెయిలయ్యాక వడ్రంగి, ఇసుక తీయడం, కూలీ పనులు చేయడం మొదలుపెట్టాను. మూడు నెలల తరువాత, నేను పెయింటర్ పనికి వెళ్ళాను. నాలుగేళ్లు పనిచేశాను. పెయింటింగ్ వేస్తుండగా ప్రమాదం జరిగింది. అక్కడ ఒకరు చనిపోయారు. కోమాలోకి జారుకున్నాను. నేను బతికిపోయాను. కొన్నాళ్లు గడిచినా ఎవరినీ పనికి పిలవలేదు. చిన్నప్పటి నుంచి బిల్డర్గా పనిచేస్తున్న రామాచారి అనే వడ్రంగి స్నేహితుడు అతన్ని పిలిచి తాపీ మేస్త్రీని చేశాడు. కొంత పని ఇచ్చాడు. పదేళ్లుగా పెయింటింగ్ మాస్టర్గా ఉన్నాను. బిల్డర్తో ప్రయాణిస్తున్నప్పుడు.. ఇల్లు కొనుగోలు చేసేవారు ‘అతను మీ భాగస్వామినా? అడిగాడు బిల్డర్. తాను పెయింటింగ్లో మాస్టర్ని కాదని బిల్డర్కి ఒకసారి సమాధానం ఇచ్చాడు. చాలా సంవత్సరాలుగా, నేను ఆర్కిటెక్ట్ కావాలని ఆకాంక్షిస్తున్నాను. నేను బిల్డర్గా చిన్న ఇళ్లను అమ్మడం ప్రారంభించాను. సిబ్బంది వేతనాలు పెరగడం, బ్యాంకులు రుణాలు ఇవ్వడంతో ఇళ్లు కొనుగోలు చేసే వారి సంఖ్య పెరిగింది. నేను భవన నిర్మాణ కార్మికుడిని మరియు తాపీ పనికి కూడా బాధ్యత వహిస్తాను.
– ఖమ్మం జిల్లా కోయచలక (రఘునాథపాలెం మండలం)కి చెందిన కొర్లపాటి సైదులు
సరుకు ఎక్కింపు రసీదు
తెలంగాణ రియల్ ఎస్టేట్ బూమ్ 2016లో ప్రారంభమైంది మరియు అది ఇంకా బలంగా కొనసాగుతోంది! ఈ శ్రేయస్సుకు స్థానిక వనరులు ఒక కారణమైతే, తెలంగాణ రాష్ట్ర ప్రభుత్వ విధానాలు మరొకటి. డీటీసీపీ లేఅవుట్ వల్ల కొనుగోలుదారులు మోసపోయే ప్రమాదం లేదు. కాబట్టి వారు అన్ని చోట్లా ధైర్యంగా ఉన్నారు. రాష్ట్ర ప్రభుత్వం న్యాయమైన కొనుగోలు మరియు అమ్మకం విధానాన్ని కలిగి ఉంది. తెలంగాణ రియల్ ఎస్టేట్ పరిశ్రమకు ఇదే జీవనాధారం. RERA, DTCP మరియు HMDA ఆమోదించిన వ్యాపారాలు డబుల్ రిజిస్ట్రేషన్ మోసాన్ని తగ్గిస్తాయి. ఒకప్పుడు భూమి కొనాలంటే టైటిల్ డీడ్ చదవాల్సిందే. గీతలు తనిఖీ చేయాలి. ఇందుకోసం ఆఫీసు చుట్టూ తిరగాలి. చాలాసార్లు ప్రయోజనం లేకుండా పోయింది. ఆ రోజుల్లో పైరవీ కార్లు మాత్రమే పని చేసేవి. కాబట్టి తెల్ల చొక్కాలు ధరించిన వ్యక్తులు రియల్ ఎస్టేట్ చేసేవారు, మరియు పత్రాలను తనిఖీ చేయడం మరియు కొనుగోలుదారులకు హామీ ఇవ్వడం ప్రభుత్వ బాధ్యత. కాబట్టి పని సులభం అవుతుంది. లాభం రెట్టింపు అయింది. విక్రేత సంతోషంగా అమ్మవచ్చు. కొనుగోలుదారులు ధైర్యంగా కొనుగోలు చేయవచ్చు.
– జె. భరత్, బల్లేపల్లి (ఖమ్మం)
నేను రైతును..నేను నిజమైన రాజును
నేను చాలా కాలంగా వ్యవసాయం చేస్తున్నాను. వర్షాధార నేల. వర్షాభావ పరిస్థితులు.. గుంతలు పడడం లేదు. సాగునీటికి నీరు లేదు. వ్యవసాయం వదిలేశాను. 1999లో తన బావ సహాయంతో ఆర్థిక రంగంలోకి అడుగుపెట్టాడు. నేను కూడా వదిలేసి రియల్ ఎస్టేట్ లోకి దిగాను. స్థిరపడి భవన నిర్మాణ కార్మికుడిగా మారాను. ఇక్కడ లాభం మాత్రమే కాదు, ఆనందం కూడా ఉంది. ఖమ్మం నగరంలో 400 మంది చిన్న బిల్డర్లు పనిచేస్తున్నారు. మరో 1500 మంది ప్లాట్ల కొనుగోళ్లు, అమ్మకాలు చేస్తూ జీవనోపాధి పొందుతున్నారు. దాదాపు 1,000 మంది పార్ట్టైమ్గా పనిచేస్తూ రియల్ ఎస్టేట్లో నిమగ్నమై ఉన్నారు. ఉచిత ప్రవాహం, నీరు, వనరులు మరియు ఉద్యోగ అవకాశాల కారణంగా తెలంగాణలో రియల్ ఎస్టేట్ అభివృద్ధి చెందుతోంది.
– లాస్యం శ్రీనివాసరావు, చింతగుర్తి (ఖమ్మం అర్బన్ మండలం), ఖమ్మం జిల్లా
మార్గం
ప్రభుత్వ చర్య మాత్రమే కాదు
గ్రాడ్యుయేషన్ తర్వాత, నేను పోలీసు అధికారిగా ఉద్యోగం కోసం ప్రయత్నించాను. నేను వైద్య పరీక్షలో ఉత్తీర్ణత సాధించాను. కోచింగ్ సెంటర్లో శిక్షణ పొందాను. అయితే వ్రాత పరీక్షలో విఫలమైంది. కొద్ది రోజుల్లోనే నాన్న చనిపోయారు. ఉద్యోగం కోసం ప్రయత్నించకుండా రియల్ ఎస్టేట్ రంగంలోకి దిగాను. ముందుగా ఐదెకరాల పొలం అమ్మాను. ఆ డబ్బుతో ప్లాట్ల కొనుగోళ్లు, అమ్మకాలు చేస్తున్నాను. అలా మొదలైన ప్రయాణం ఇప్పటికీ లాభసాటిగా సాగుతోంది. తెలంగాణ ఉద్యమం ఎక్కడో ఉంది. తెలంగాణ ఏర్పడినప్పుడు కొన్ని భయాలు ఉన్నా, అవన్నీ తాత్కాలికమే. భూముల క్రయవిక్రయాలు ఇంకా వెనక్కి రాలేదు. ఇక్కడ మంచి ప్రయోజనాలు ఉన్నాయి. ప్రభుత్వ ఉద్యోగం కోసం ప్రయత్నించాలని నాకు ఎప్పుడూ అనిపించలేదు. వేరే వ్యాపారం చేయాల్సిన అవసరం లేదు.
– తోకచిచ్చు సైదర్ రాజు, పినపాక (తల్లాడ మండలం), ఖమ్మం జిల్లా
కొనుగోలుదారులు మరియు విక్రేతల మధ్య వంతెన
పని చేయడం కంటే కారు నడపడం మంచిదని నా అభిప్రాయం. కారు లోన్ పొందడానికి, మీరు కొంత డబ్బు చెల్లించాలి. నా దగ్గర అది లేకపోతే, నేను దానిని కొనడానికి నా బంధువుల నుండి 30,000 అప్పుగా తీసుకున్నాను. నేను 2004 నుండి ఎర్రుపాలెం నుండి జి.కొండూరు (ఆంధ్రప్రదేశ్లోని సరిహద్దు గ్రామం) వరకు డ్రైవింగ్ చేస్తున్నాను. ఇంటిని కారుతో నడపాలి. అప్పు తీర్చాలి. అప్పు తీర్చేందుకు 20 నెలల సమయం మూడేళ్లుగా మారింది. ఖమ్మం, విజయవాడ, గుంటూరు నుంచి భూములు కొనుగోలు చేసేందుకు ఇక్కడికి వచ్చారు. కారు ఎక్కండి. ఒకరోజు ఇద్దరు వ్యక్తులకు దారి ఇవ్వండి మరియు ఒక్కొక్కరికి ఐదు వేలు ఇవ్వండి. రోజుకు 10,000 చేతులు రావడం నాకు ఆశ్చర్యం కలిగించింది. అప్పటి నుంచి రియల్ ఎస్టేట్లో పనిచేయడం మొదలుపెట్టాను. రోజూ నలుగురైదుగురు ఫోన్ చేస్తుంటారు. ఒకరిద్దరు రావాలి. కనీసం నెలకు ఒకసారి బిల్లు చేస్తారు. పార్శిల్లో చేరి, భూమిని చూపించి, అగ్రిమెంట్ కుదిరితే అగ్రిమెంట్ రాసి, రిజిస్ట్రేషన్ పూర్తి చేయండి. నెలకు సరిపడా డబ్బు. ఒక నెల గడిచింది! 30 రోజుల కారు లెదర్ తర్వాత పైసాలు కనిపించలేదు, కానీ ఒక్కసారి మాత్రమే బిల్ చేయబడింది. రియల్ ఎస్టేట్ నా జీవితాన్ని మార్చడమే కాదు, చుట్టుపక్కల ఉన్న అనేక గ్రామాలను కూడా మార్చింది. మా పట్టణంలో ఎనిమిది రెమెడియల్ సిబ్బంది సరిగ్గా అదే పని చేస్తున్నారు. ఎర్రుపాలెం, జమలాపురం, వెంకటాపురం, బనిగండ్లపాడు, పెద్దగోపవరం, మీనవోలు ఇలా ఏ పట్టణంలో చూసినా రియల్ ఎస్టేట్ చేసే వారే ఉంటారు. నిజమైన ఏజెంట్ లేని చిన్న పట్టణాన్ని చూపించడం కష్టం!
– పుచ్చకాయల విజయ్, రేమిడిచెర్ల (ఎర్రుపాలెం మండలం), ఖమ్మం జిల్లా
…? నాగవర్ధన్ రాయల
గడసంతార శ్రీనివాస్
